Mạch môn
Tên khác: Lan tiên, Tóc tiên, Duyên giới thảo, Xà thảo, Phiéc kép phạ, Mạch môn đông
0 lượt xem
Cập nhật: 03/03/2019
Thành phần
Convallariaceae
Dược lực
Mạch môn đông là một loại cỏ sống lâu năm, cao 10cm đến 40cm, rể chùm, trên rễ có những chỗ phát triển thành cù mẫm.
Lá mọc từ gốc, hẹp dài, như lá lúa mạch dài 15~40cm, rộng 1-4mm, phía cuống hơi có bẹ, mép lá hơi có răng cưa. Cán mang hoa đài 10-20cm, hoa màu xanh nhạt, cuống 3 - 5 mm, tụ thành 1-3 hoa ở kẽ các lá bắc trắng nhạt. Quả mọng màu tím đen nhạt, đường kính 6mm, có 1-2 hạt
Phân bố, thu hái và chế biến
Mọc hoang và được trồng ở Việt Nam để lấy củ dùng làm thuốc, nhiều nhất ở Phùng (Hà Tây);, Nghĩa Trai (Hưng Yên), Ninh Hiệp (Hà Nội).
Thường hái vào tháng 6-7 ở những cây đã được 2-3 năm. Chọn những củ già, cắt bỏ sạch rễ con, rửa sạch đất, củ to trên 6mm bổ làm đôi, củ nhỏ để nguyên phơi khô tước bỏ lõi trước khi dùng. Có khi hái về, dùng móng tay rạch củ, tước bỏ lõi, rang với gạo cho đến khi gạo có màu vàng nhạt, bỏ gạo lấy mạch môn mà dùng. Củ mạch môn hình thoi, màu vàng nhạt, hơi trong, dài 10-15mm. Mùi đặc biệt, vị ngọt.
Thành phần hoá học
Trong mạch môn người ta mới thấy có chất nhầy, chất đường. Mới đây có tác giả nói có glucoza và p. xitosterola. Các chất khác chưa rõ.
Chỉ định
Còn ở trong phạm vi nhân dân. Nhưng là một vị thuốc rất thông dụng. Dùng làm thuốc ho long đờm, thuốc bổ (bệnh phổi, gầy còm). Còn dùng chữa thiếu sữa, lợi tiểu, chữa sốt khát nước.
Theo tài liệu cổ, mạch môn có vị ngọt, hơi đắng tính hơi hàn, vào 3 kinh tâm, phế và vị. Có tác dụng thanh tâm, nhuận phế, dưỡng vị sinh tân, hoá đờm, chỉ ho, dùng chữa hưlao, ho, thổ huyết, ho ra máu, miệng khô khát, bệnh nhiệt tân dịch khô. Những người tỳ vị hư hàn, đại tiện lỏng không được dùng.
Liều lượng - Cách dùng
Ngày dùng từ 6 đến 20g dưới dạng thuốc sắc.
Đơn thuốc có mạch môn đông:
Bài thuốc chữa bệnh ho, khó thở, ho lâu ngày:
Mạch môn đông 16g, bán hạ 8g, đảng sâm 4g, cam thảo 4g, gạo nếp sao vàng 4g, đạitáo 4g, nước 600ml. Sắc còn 200ml. Chia làm 3 lần uốngtrong ngày (đơn thuốc của Trương Trọng Cảnh).
Bài thuốc chữa tắc tia sữa:
Mạch môn đông bỏ lõi, tán nhỏ. Mỗi lần uống 10- 12g. Lấy sừng tê giác mài với rượu uống độ 4g. Uống độ 2-3 lần.
Bao che - Đóng gói
Nguyên liệu dùng làm thuốc
Thuốc chứa hoạt chất này
Hội Long
SĐK: V1436-H12-10
Bổ phế chỉ khái lộ
SĐK: V548-H12-10
Bearbidan
SĐK: VD-26694-17
Hắc long
SĐK: VD-0267-06
Kiện nhi Opsure
SĐK: VD-26942-17
Giải độc gan Xuân Quang
SĐK: VND-2899-05
An thần bổ tâm-F
SĐK: VD-20532-14
Mẫu sinh đường
SĐK: VD-24389-16
An thần bổ tâm
SĐK: VD-22325-15
Thuốc ho P/H
SĐK: VD-25450-16
An thần bổ tâm- F
SĐK: V888-H12-10
Meken
SĐK: VD-26513-17
Giải độc gan xuân quang
SĐK: V1024-H12-10
Diatyp
SĐK: V343-H12-10
Dưỡng âm thanh phế thủy
SĐK: VD-27574-17
Giải độc gan xuân quang
SĐK: V582-H12-10
Xuân
SĐK: VD-0292-06
Hoa đà tái tạo hoàn
SĐK: VN-19844-16
Thiên vương bổ tâm đan
SĐK: V853-H12-10
Bổ phế tiêu đờm
SĐK: V874-H12-10
Hiển thị 20 thuốc phổ biến nhất
Bình luận (0)
Gửi bình luận của bạn
Chưa có bình luận nào
Hãy là người đầu tiên bình luận về nội dung này!