Việc bổ sung dinh dưỡng đầy đủ vào những giai đoạn quan trọng của cuộc đời sẽ quyết định tới hơn 30% việc tăng chiều cao cho trẻ. Chính điều đó khiến dinh dưỡng vượt lên đứng đầu danh sách các yếu tố nâng cao tầm vóc của trẻ, vượt qua cả yếu tố di truyền, môi trường sống và chế độ sinh hoạt.
Cung cấp năng lượng để trẻ lớn
Chị Hồng Ngọc ở Hà Nội đang rất lo lắng, cậu con trai 10 tuổi của chị chỉ cao 1m33, chị rất muốn tăng chiều cao cho con trong độ tuổi này, đọc các tài liệu được biết chế độ dinh dưỡng vô cùng quan trọng để trẻ cao lớn, chị tích cực thúc con ăn, nhưng chỉ thấy bé tăng cân mà gần như không cao được thêm chút nào.
Theo Ths. BS Lê Thị Hải, Nguyên Giám đốc Trung tâm Khám và Tư vấn Dinh dưỡng, Viện Dinh dưỡng Quốc gia, đứa trẻ muốn cao lớn thì phải ăn đủ về mặt năng lượng và phải ăn đủ các chất dinh dưỡng thì mới có thể lớn được. Trong đó, các chất sinh năng lượng gồm chất đạm, chất béo và chất bột đường. Để trẻ phát triển tốt, trong đó có tăng chiều cao thì đầu tiên là phải đủ năng lượng, đủ chất dinh dưỡng đặc biệt là chất đạm rất quan trọng, rồi chất béo cũng rất quan trọng vì đây là dung môi để hòa tan các vitamin tan trong môi trường dầu mỡ.
BS. Hải cho biết thêm, các chất đạm có nhiều trong thịt, cá, tôm, tép, cua, lươn... và từ thực vật như đậu nành, các loại đậu nói chung, đây là nguồn dinh dưỡng không thể thiếu trong khẩu phần, nên chiếm khoảng 10-14% tổng năng lượng nói chung của mỗi người.
Ngoài ra, nguồn cung cấp tinh bột chính trong bữa ăn của người Việt Nam là từ gạo, bên cạnh đó còn có bắp, bột mì... Năng lượng từ tinh bột nên chiếm 60-65% tổng năng lượng hàng ngày đối với cơ thể con người.
Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, quan trọng nhất là cung cấp cho trẻ chế độ dinh dưỡng hợp lý để tránh dư thừa năng lượng dẫn tới béo phì, nhưng cũng không quá ít sẽ dẫn tới suy dinh dưỡng.
Muốn trẻ cao, đừng quên vitamin, khoáng chất
Vitamin, khoáng chất là chất dinh dưỡng không sinh năng lượng, có nhiều vai trò sinh học, tham gia vào các quá trình chuyển hóa trong cơ thể. Chất khoáng là thành phần quan trọng cấu tạo nên cơ thể, canxi, photpho là thành phần chính của xương và răng. Chất khoáng có nhiều tác dụng trong các chức phận sinh lý và chuyển hóa của cơ thể, duy trì áp lực thẩm thấu.
Những vi chất dinh dưỡng này cơ thể chỉ cần một lượng rất nhỏ, nhưng khi thiếu lại gây nên những hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt là với trẻ em. Khi nói đến vi chất dinh dưỡng tức là bao gồm nhóm vitamin (A,B,C,D,E…) và nhóm các nguyên tố khoáng (Can xi, phốt pho, sắt, kẽm , iod, selen, đồng …).
BS. Hải cho biết, một trong những vitamin quan trọng trong phát triển chiều cao của trẻ là vitamin D, rồi vitamin A vừa tăng sức đề kháng cho trẻ và hỗ trợ phát triển chiều cao, đây là những vitamin muốn hấp thu vào trong cơ thể thì cần có chất béo.
Ngoài ra, BS. Hải cho biết thêm, nhóm chất vitamin và khoáng chất lại đóng vai trò quan trọng nhất trong phát triển chiều cao cho trẻ, trong các vitamin và khoáng chất đó hàng đầu phải kể tới vitamin D, canxi, sắt, kẽm…
Đặc biệt, nói tới phát triển chiều cao của cơ thể, người ta nghĩ ngay tới canxi, nhưng canxi muốn hấp thu vào cơ thể phải có vitamin D để vào trong máu, nhưng chưa đủ, bởi canxi cần được đưa vào xương thì cần 1 protein, và protein này chỉ được hoạt hóa nhờ MK7. “nếu thiếu MK7 thì canxi sẽ không được vận chuyển đến xương và canxi đó sẽ bị đào thải ra ngoài, thậm chí lắng đọng ở thận gây sỏi thận, ở mạch máu gây xơ vữa”, BS. Hải cảnh báo.
Hơn nữa bộ xương của trẻ không những cần dài mà phải to khỏe, chắc và dẻo dai, trong thành phần cấu tạo xương còn có 1 vitamin đặc biệt là collagen, collagen giống như một mạng lưới gắn các phân tử gắn kết tạo thành các bè xương, phải nhờ có collagen thì xương vừa chắc khỏe, vừa dẻo dai được. Trong khi đó MK7 giúp cơ thể tăng cường tổng hợp collagen làm cho xương vừa chắc khỏe vừa dẻo dai.
Tuy nhiên, theo BS. Hải một chế độ ăn uống dù đầy đủ đến mấy cũng chưa chắc cung cấp đầy đủ các vitamin và khoáng chất, dù chúng ta bổ sung dưỡng chất bằng đường ăn uống cho trẻ rất đầy đủ, nhưng vẫn thiếu hụt các vi chất dinh dưỡng. Bởi thế muốn con phát triển chiều cao tốt nhất, nên phối hợp bổ sung bằng các chế phẩm có đầy đủ các thành phần dưỡng chất trên
Yếu tố di truyền, nhưng cũng chỉ chiếm hơn 20% thôi, còn lại là các yếu tố khác như môi trường sống, chế độ độ luyện tập thể dục thể thao, chế độ sinh hoạt điều độ, hợp lý, trong khi đó riêng chế độ dinh dưỡng đóng góp tới 32% để phát triển chiều cao của trẻ. Chính vì vậy cần để trẻ phát triển chiều cao tối đa, cơ thể cần được cung cấp năng lượng đầy đủ để khỏe mạnh và các vi chất dinh dưỡng để cao lớn.
